BTW bij export buiten de EU: Zwitserland, Noorwegen en het VK
Bij export van goederen naar Zwitserland, Noorwegen of het Verenigd Koninkrijk reken je 0% Nederlandse btw. Voorwaarde: je toont met een uitvoeraangifte (EX-A) aan dat de goederen de EU echt hebben verlaten. Voor B2B-diensten naar deze landen reken je doorgaans geen Nederlandse btw, omdat de dienst in het land van je klant belast is.
In het kort
- Goederen naar Zwitserland, Noorwegen en het VK (Engeland, Schotland, Wales): 0% btw op de factuur, met de uitvoeraangifte EX-A als bewijs van uitvoer.
- Zonder bewijs van uitvoer mag je geen 0% rekenen. Het 0%-tarief is geen vrijstelling: je houdt recht op aftrek van voorbelasting.
- Je hebt altijd een EORI-nummer nodig; het btw-nummer van je klant hoeft niet op de factuur.
- Noord-Ierland is voor goederen nog EU-gebied: XI-btw-nummer, 0% als intracommunautaire levering en opgave in je ICP-opgave.
- B2B-diensten: de plaats van dienst is het land van je klant, dus geen Nederlandse btw. Aan particulieren buiten de EU reken je in beginsel wel Nederlandse btw.
- Tot 6.000 euro volstaat een oorsprongsverklaring op de factuur; daarboven een EUR.1-certificaat (Zwitserland, Noorwegen) of REX-registratie (VK).
Sinds Brexit zit het VK fiscaal in hetzelfde hoekje als Zwitserland en Noorwegen: derde land voor de btw. Maar de douaneregels verschillen flink. Hieronder loop je per land langs wat dat betekent voor je factuur, je douaneaangifte en je administratie.
Wat verandert er bij export buiten de EU?
Bij verkoop binnen de EU werk je vaak met de intracommunautaire levering en het 0%-tarief. Buiten de EU werkt het anders. Drie dingen verschillen.
- Het bewijs van uitvoer komt uit de douane (uitvoeraangifte), niet uit de ICP-opgave.
- Het btw-nummer van de klant doet er voor je Nederlandse factuur niet toe; je hoeft hem niet via VIES te checken.
- Iedere export over de EU-buitengrens vraagt om een EORI-nummer en bij goederen vrijwel altijd om een douaneaangifte.
Het 0%-tarief is geen vrijstelling. Je houdt recht op aftrek van voorbelasting, net als bij een binnenlandse verkoopfactuur. Zonder bewijs van uitvoer mag je geen 0% rekenen en moet je alsnog Nederlandse btw afdragen. Welke btw-vermeldingen standaard op een factuur horen, lees je in de gids over de btw-factuur.
Zwitserland, Noorwegen of het VK: wat verschilt per land?
Voor de Nederlandse btw zijn de drie landen gelijk: derde land, 0% bij uitvoer van goederen. De verschillen zitten in de douane en de oorsprongsregels.
| Zwitserland | Noorwegen | Verenigd Koninkrijk | |
|---|---|---|---|
| Btw-status | Derde land | Derde land (wel EER) | Derde land sinds 1 januari 2021 |
| Btw op goederen | 0% met uitvoeraangifte | 0% met uitvoeraangifte | 0% met uitvoeraangifte; Noord-Ierland volgt de EU-regels (XI-nummer) |
| Btw op B2B-diensten | Geen Nederlandse btw | Geen Nederlandse btw | Geen Nederlandse btw, ook naar Noord-Ierland |
| Douanedocumenten | EORI, EX-A, handelsfactuur | EORI, EX-A, handelsfactuur | EORI (NL en vaak GB), EX-A, Britse invoeraangifte |
| Preferentiële oorsprong | Oorsprongsverklaring tot 6.000 euro, daarboven EUR.1 | Oorsprongsverklaring tot 6.000 euro, daarboven EUR.1 | Oorsprongsverklaring tot 6.000 euro, daarboven REX-registratie |
| Bijzonderheid | Vrijhandelsakkoord EU-Zwitserland | VOEC bij online verkoop aan particulieren onder 3.000 NOK | Windsor-kader voor Noord-Ierland |
Btw bij export naar Zwitserland
Zwitserland is geen lid van de EU en geen lid van de EER, maar heeft wel een vrijhandelsakkoord met de EU. Voor de Nederlandse btw is Zwitserland een gewoon derde land. Voor jouw factuur betekent dat: 0% btw, mits aan de voorwaarden is voldaan.
Wat zet je op de factuur?
Naast de standaard factuureisen vermeld je een toelichting waaruit blijkt dat het om uitvoer buiten de EU gaat. Een zin als "Levering vrijgesteld van btw in verband met export buiten de EU" volstaat, in het Engels "Export, 0% VAT". Het btw-nummer van je klant hoeft niet op de factuur.
Welke douanedocumenten heb je nodig?
Voor uitvoer naar Zwitserland heb je nodig:
| Document | Functie |
|---|---|
| EORI-nummer | Uniek registratienummer bij de douane |
| Uitvoeraangifte (EX-A) | Bewijst dat de goederen de EU verlaten |
| Handelsfactuur | Voor de Zwitserse douane |
| EUR.1 of leveranciersverklaring | Voor preferentiële oorsprong onder het EU-Zwitserland vrijhandelsakkoord |
Voor zendingen tot 6.000 euro volstaat meestal een oorsprongsverklaring op de factuur. Boven die grens vraag je een EUR.1-certificaat aan bij de douane. Voor je klant scheelt dat invoerrechten in Zwitserland.
Btw bij diensten naar Zwitserland
Lever je een dienst aan een Zwitserse ondernemer, dan is de hoofdregel dat de dienst niet in Nederland belast is. Je factureert zonder btw met een toelichting als "Niet belast met Nederlandse btw, dienst aan ondernemer buiten de EU". Aan een Zwitserse particulier reken je in beginsel wel Nederlandse btw, met enkele uitzonderingen voor digitale diensten en intellectueel eigendom.
Btw bij export naar Noorwegen
Noorwegen zit in de EER, maar niet in de EU-douane-unie of het EU-btw-stelsel. Voor de btw geldt het als een derde land, net als Zwitserland.
Wat zet je op de factuur?
Je rekent 0% Nederlandse btw met dezelfde toelichting als bij Zwitserland. Het Noorse btw-stelsel heet MVA; daar krijgt je afnemer mee te maken bij invoer.
Welke douanedocumenten heb je nodig?
De documentenset is grotendeels gelijk aan die voor Zwitserland: EORI-nummer, uitvoeraangifte (EX-A) en een handelsfactuur. Voor preferentiële oorsprong onder het EER-akkoord werkt een oorsprongsverklaring op de factuur of een EUR.1-certificaat voor grotere zendingen.
Aandachtspunt: VOEC bij verkopen aan particulieren
Verkoop je vanuit Nederland online aan Noorse particulieren, dan kan de Noorse VOEC-registratie van toepassing zijn. VOEC verplicht buitenlandse webshops om Noorse btw te heffen op zendingen onder 3.000 NOK. Boven die grens vallen zendingen onder de gewone invoerregels.
Btw bij export naar het Verenigd Koninkrijk
Sinds 1 januari 2021 is het VK voor de Nederlandse btw een derde land. Het VK heeft daarbij één bijzonderheid: Noord-Ierland heeft voor goederen nog steeds de status van EU-gebied (Windsor-kader). Voor diensten geldt Noord-Ierland wel als derde land.
Wat zet je op de factuur?
Verkoop je goederen aan Engeland, Schotland of Wales, dan reken je 0% btw bij uitvoer en gebruik je dezelfde toelichting. In het Engels schrijf je "Export, 0% VAT, goods leaving the EU".
Goederen naar Noord-Ierland
Verstuur je goederen naar een ondernemer in Noord-Ierland, dan blijven de regels voor intracommunautaire levering van kracht. Je herkent een Noord-Ierse btw-ondernemer aan het btw-identificatienummer dat begint met "XI" in plaats van "GB". Controleer dat XI-nummer via VIES, dan kun je het 0%-tarief toepassen en geef je de levering aan in je ICP-opgave. Diensten naar Noord-Ierland volgen wel de regels voor diensten buiten de EU.
Welke douanedocumenten heb je nodig?
| Document | Functie |
|---|---|
| EORI-nummer (NL) | Verplicht voor douaneaangifte aan de EU-kant |
| EORI-nummer (GB) | Vaak nodig, vooral als jij invoerder bent in het VK |
| Uitvoeraangifte (EX-A) | Voor de Nederlandse douane bij vertrek uit de EU |
| Invoeraangifte VK | Voor de Britse douane bij aankomst, vaak via je vervoerder |
| Oorsprongsverklaring op factuur | Voor handel onder het EU-VK Handels- en samenwerkingsakkoord, om invoerrechten te besparen |
Boven een zendingwaarde van 6.000 euro is voor preferentiële oorsprong een REX-registratie nodig. Onder die grens volstaat een oorsprongsverklaring op de factuur.
Btw bij diensten: één hoofdregel die je moet kennen
Voor B2B-diensten naar Zwitserland, Noorwegen en het VK geldt grotendeels hetzelfde principe: de plaats van dienst is het land van de afnemer. Je rekent dus geen Nederlandse btw en zet op de factuur een verwijzing dat de dienst buiten Nederland is belast. Inhoudelijk lijkt dat op een factuur met btw verlegd, maar formeel-juridisch is het iets anders: bij verlegging schuift de heffing binnen het EU-systeem, hier valt de dienst buiten het Nederlandse btw-stelsel.
Aan particulieren buiten de EU geldt als hoofdregel dat de plaats van dienst Nederland is en je dus Nederlandse btw rekent. Voor specifieke diensten zoals advies, marketing, intellectueel eigendom of digitale dienstverlening gelden uitzonderingen die uitkomen op 0%.
Hoe bewaar je het bewijs van uitvoer?
De Belastingdienst kan terugkomen op je 0%-toepassing. Bewaar daarom standaard de uitvoeraangifte EX-A met de bevestiging dat de zending de EU heeft verlaten, de vrachtbrief (CMR of luchtvrachtbrief), de handelsfactuur, bewijs van betaling door je klant en eventuele oorsprongsverklaringen of EUR.1-certificaten.
Een goede administratie kost je weinig extra tijd zolang je het direct na het versturen vastlegt. Achteraf herconstrueren is bijna altijd ellende.
Veelgestelde vragen
Mag ik 0% btw rekenen aan een Zwitserse particulier?
Voor goederen wel, mits de zending de EU echt verlaat en je dat kunt aantonen met een uitvoeraangifte. Voor diensten reken je in beginsel Nederlandse btw aan particulieren buiten de EU, behalve voor enkele aangewezen diensten.
Telt een verkoop aan het VK nog mee in mijn ICP-opgave?
Voor goederen naar Engeland, Schotland en Wales niet meer, sinds Brexit. Wel meld je je verkopen in vraag 3a van je btw-aangifte. Voor goederen naar Noord-Ierland (XI-btw-nummer) blijft de ICP-opgave verplicht.
Wat is een EUR.1-certificaat en wanneer heb ik er een nodig?
Een EUR.1 bewijst dat je goederen preferentiële oorsprong hebben onder een vrijhandelsakkoord. Voor Zwitserland en Noorwegen geldt het EU-EER-stelsel; voor zendingen boven 6.000 euro vraag je een EUR.1 aan bij de Nederlandse douane. Onder die grens volstaat een oorsprongsverklaring op de factuur. Voor de handel met het VK geldt een eigen oorsprongsregeling onder het EU-VK akkoord.
Heb ik een EORI-nummer nodig voor uitvoer naar Zwitserland of Noorwegen?
Ja. Voor iedere export over de EU-buitengrens heb je een EORI-nummer nodig. Dat vraag je eenmalig gratis aan bij de Nederlandse douane. Het is geen btw-onderwerp, maar zonder dit nummer kun je geen uitvoeraangifte doen.
Welke taal moet mijn buitenlandse factuur hebben?
Wettelijk mag een factuur in het Nederlands, maar voor je klant en de douane is een Engelse of lokale versie veel praktischer. Met meertalige facturen zet je dat in één klik om.
Hoe zit het met facturen aan Noord-Ierland?
Voor goederen behandel je Noord-Ierland als EU-land, met een XI-btw-nummer en de gewone regels voor intracommunautaire leveringen. Voor diensten geldt Noord-Ierland als derde land, net als de rest van het VK.
Wat zet ik op de factuur bij export buiten de EU?
Alle standaard factuureisen, 0% btw en een toelichting dat het om uitvoer buiten de EU gaat, bijvoorbeeld "Levering vrijgesteld van btw in verband met export buiten de EU" of "Export, 0% VAT". Het btw-nummer van je klant hoeft er niet op. Bij een B2B-dienst vermeld je dat de dienst niet met Nederlandse btw is belast.
Wat als ik het bewijs van uitvoer niet kan tonen?
Dan mag je geen 0% toepassen en draag je alsnog Nederlandse btw af over de levering. Bewaar daarom standaard de uitvoeraangifte EX-A met de bevestiging dat de zending de EU heeft verlaten, de vrachtbrief, de handelsfactuur en het betaalbewijs van je klant, direct na verzending.
Foutloos internationaal factureren met TRONVoice
Export naar Zwitserland, Noorwegen en het VK hoeft geen administratief gevecht te zijn. Met TRONVoice leg je per klant het land en de btw-status vast, kies je de juiste 0%-regel op de factuur en zet je de toelichtende tekst direct in de juiste taal. Werk je veel met Britse, Zwitserse en Noorse klanten, dan is e-facturatie ook de moeite waard om facturen gestructureerd uit te wisselen. Via meertalige facturen bedien je je klant in zijn eigen taal. Meer over btw op facturen naar het buitenland lees je op internationaal factureren en btw.
Start gratis met TRONVoice en factureer voortaan moeiteloos over de hele wereld.
